Τετάρτη 10 Απριλίου 2019

Zyklons, Q & A




Οι Zyklons είναι ο Περσέας και ο Αλέξανδρος. Μια τυχαία discogs ανακάλυψη που εξελίχθηκε σε μια σημαντική γνωριμία ανθρώπων που βρίσκονται κοντά σε πολλά. Εδώ το soundcloud για να καταλάβετε περισσότερα. Έπεται review στο freejazz. Κάπου απαντούν ως δίδυμο, αλλού ο καθένας ξεχωριστά.

1. Γιατί επιλέγετε αυτό τον τρόπο έκφρασης? Εσωτερική αναγκαιότητα, ανάγκη διαφοροποίησης ή κάτι άλλο?

Π: "Η ελευθερία είναι το ιδανικό περιβάλλον για να εκδηλωθεί μία προσωπικότητα. Η πιο κατάλληλη συνθήκη για να εξωτερικευτεί δημιουργικά ένα γνήσιο προσωπικό ύφος".
Α: "Το να παίζουμε είναι βασική ανάγκη έκφρασης, η οποία συνδιαμορφώνει τη ζωή μας και αντίστοιχα επηρεάζεται και συνδιαλέγεται με τα όσα βιώνουμε καθημερινά".

2. Κάποιος σας προβοκάρει λέγοντας πως δεν είναι μουσική αυτό που κάνετε. Τι απαντάτε?

"Κάτι του τύπου: Ναι, σωστά! έχεις δίκιο φίλε! αυτό δεν είναι μουσική, είναι μια πανάρχαια τελετή ζευγαρώματος πουλιών του Αμαζονίου.. ή κάτι ανάλογο με περιπαικτική σίγουρα χροιά. Τώρα όμως, σοβαρά, για να μην ανοίξουμε μια μακρά θεωρητική κουβέντα περί του τι είναι μουσική, θα λέγαμε απλά, ότι η μουσική είναι μία γλώσσα, ένα μέσο δηλαδή διακίνησης ιδεών, απόψεων, συναισθημάτων, οραμάτων κτλ. Αν έρθει κάποιος να μου μιλήσει κινέζικα, δεν θα πω: α αυτό που λέτε κύριε δεν είναι γλώσσα. Το γεγονός ότι δεν πιστεύουμε σε μια ιδέα, δεν σημαίνει ότι αυτή δεν πλανάται πάνω απ' τα κεφάλια μας".

3.  Οι μουσικές σας επιλογές σε τι ποσοστό καθορίζονται από τις αισθητικές σας προτιμήσεις, πόσο από τις πρακτικές αναγκαιότητες ή από άλλους παράγοντες?

Α: "Τώρα πια είναι μια διαδικασία αυθόρμητη και προσπαθώ να είμαι κι εγώ όσο το δυνατόν πιο ειλικρινής σ' αυτό".
Π: "Το μόνο που επιλέξαμε ήταν να συνεργαστούμε. Ό,τι ακολούθησε στη συνέχεια δεν έγινε από επιλογή. Είναι βέβαιο πως η προσωπική αισθητική του καθενός μας δεν αποτέλεσε εμπόδιο στην κοινή έκφραση, παρά γεφυρώθηκαν εξαίρετα και τελείως φυσικά - μη επιτηδευμένα, δημιουργώντας ένα τρίτο ας πούμε ον, απ' το οποίο τρέχει αστείρευτο δροσερό νεράκι".

4. Ποια η σχέση των μουσικών επιρροών σας με το ηχητικό αποτέλεσμα των Zyklons?

Α: "Οι Zyklons έχουν πάρει μια πορεία που δεν καθορίζεται από τις μουσικές μας προτιμήσεις. Δημιουργείται από τη μεταξύ μας διάδραση και την επικοινωνία νέων ιδεών. Σαφώς όλα τα ακούσματα μας εμπεριέχονται αλλά θα έλεγα ότι ασθενούν μέσα στη διαδικασία".
Π: "Υπάρχει σχέση φυσικά, αλλά πέραν αυτού και ένα νέο κοινό αισθητικό/μουσικό όραμα"

5. Μια και οι δύο κάνετε και σόλο προσπάθειες, πόσο διαφορετικές είναι αυτές από τους Zyklons? Και γιατί? Επιθυμείτε να είναι διαφορετικές?

"Το ένα τροφοδοτεί το άλλο με ιδέες και αν όχι κατευθύνσεις, σίγουρα μια κοινή αίσθηση αναφορών. Βεβαίως είναι δύο διαφορετικά σχήματα για να πει κανείς νέα πράγματα. Ο Grim Machine (Αλέξανδρος) κινείται σε ένα πιο θορυβικό ύφος με βασική διαφορά το μηχανιστικό στοιχείο. Επιμένει παρ' όλα αυτά στον αυτοσχεδιασμό με αρκετά έντονο το στοιχείο της live έκφρασης (ή και performance). Από την άλλη ο Otto Sizon (Περσέας) συνθέτει ολοκληρωμένα κομμάτια της αισθητικής του, που άνετα θα μπορούσε να παίζει μια πενταμελής μπάντα, διατηρώντας πάντα μέσα σε καθένα απ' αυτά το στοιχείο του αυθορμητισμού και του παιχνιδίσματος. Τώρα, αν πρόσθετες αυτά τα δύο σε μια φανταστική μαθηματική πράξη, δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι εκατό τοις εκατό, πως θα είχαμε ως αποτέλεσμα τους Zyklons"

6. Τι σημαίνει να παράγεις (οποιουδήποτε ύφους) αυτοσχεδιαστική μουσική στην Αθήνα του 2019?

Π: "Τίποτα λιγότερο ή περισσότερο από το να παράγεις αυτοσχεδιαστική μουσική στην Αθήνα το 2019. Ας μην καταδυθούμε τώρα στον ζόφο της εξωτερικότητας".
Α: "Προσωπικά θεωρώ ότι ο αυτοσχεδιασμός είναι ένα εργαλείο για να επικοινωνήσεις τα όποια θέματά σου με ανθρώπους που έχουν μάθει και ενίοτε ενδιαφέρονται να τα μοιραστούν. Σίγουρα δεν είναι μόδα ή χαϊλίκι ή φιλοσοφημένη καλλιτεχνία, είναι μια ανάγκη. Φυσικά ως έκφραση περιέχει ένα ευρύ φάσμα συναισθημάτων, εξού και τα live μας είναι κάθε φορά διαφορετικά, οι προσλαμβάνουσες και τα θέματα δεν είναι ποτέ τα ίδια".

7. Πόσο διαφορετικό είναι ένα λάιβ από μια στουντιακή (ή σπιτική) ηχογράφηση? Με ποιος τρόπους?

Η σημαντική διαφορά είναι το στοιχείο της έκθεσης. Επίσης η αμεσότητα του μία και έξω, να αγκαλιάζεις τον κίνδυνο. Η ηχογράφηση σου δίνει τη δυνατότητα να αποστασιοποιηθείς από αυτό που κάνεις και να το διαχειριστείς ως προϊόν, τεστάροντας τον εαυτό σου με άλλον τρόπο, σε άλλες ικανότητες.

8. Πως δομείτε μια αυτοσχεδιαστική σας περφόρμανς? Ή δεν τη δομείτε? Τι ρόλο παίζει η διάδραση μεταξύ σας?

 Α: "Η δομή είναι απόλυτα ελεύθερη - διαμορφώνεται από την μεταξύ μας επικοινωνία in situ".
Π: "Δεν υπάρχει δομή. Δομή είναι η συντροφικότητα που μας διακατέχει στα πλαίσια της απουσίας μιας δομής. Για το μέλλον βέβαια σκεφτόμαστε σοβαρά το ενδεχόμενο ύπαρξης θεματολογίας και έτσι την εμφάνιση κομματιών στα δομικά πλαίσια της τζαζ, δηλαδή θέμα-αυτοσχεδιασμός-θέμα, ή κάτι ανάλογο".

9. Εκτός της μουσικής, με τις υπόλοιπες τέχνες πως τα πάτε?

Α: "Αν και ασχολούμαι επαγγελματικά με τη ζωγραφική, από μικρό παιδί για μένα η τέχνη ήταν ένα ενιαίο σύνολο αποσπασματικών πραγμάτων, λερναία ύδρα φάση".
Π: "Δεν μπορώ και εγώ με τίποτα να φανταστώ τον εαυτό μου περιορισμένο σε ένα μόνο μέσο καλλιτεχνικής έκφρασης, έτσι προσπαθώ και θέλω να εκμεταλλεύομαι όσο μου είναι δυνατό όλο της το φάσμα. Ασχολούμαι με κολλάζ (παραδοσιακά αλλά και ψηφιακά) καθώς και σκίτσο. Ακόμα, μέσα στο 2018, ολοκλήρωσα την πρώτη μου ποιητική συλλογή"

10.  Last but not least, πείτε  (ο καθένας από ένα) γκρουπ που θα θέλατε να είχατε συμμετάσχει, άλμπουμ που θα θέλατε να έχετε δημιουργήσει, artwork ή κάτι ανάλογο που επέδρασε επάνω σας?

Π: " Θα ήθελα η προσωπική μου δουλειά (Otto Sizon), να μην ήταν προσωπική και να ήταν το αποτέλεσμα μιας μπάντας".
Α: "Οποιοδήποτε σχήμα με Keiji Haino. Από art, επειδή με γοητεύει ιδιαίτερα η λαϊκή και παραδοσιακή τέχνη, όλα τα εξώφυλλα από OCORA είναι για μένα τα κατάλληλα συνοδευτικά των ήχων. Καθώς και από Milford Graves/Andrew Cyrille το Dialogue of the drums".

Πέμπτη 28 Μαρτίου 2019

Δύση Ηλίου, του Λάζλο Νέμες





"Ο Διγενής ψυχομαχεί κ' η Γη το'νε τρομάσει"
(Από το Έπος του Διγενή)


Έχοντας βαθιά μέσα μας την πεποίθηση πως δεν θα είμαστε εδώ για πολύ, όλοι (και ας μην το παραδεχόμαστε) χρησιμοποιούμε διαφόρων ειδών shortcuts για να κερδίσουμε χρόνο. Σε κάθε κοινωνικό και προσωπικό πεδίο που κινούμαστε, προσπαθούμε να βρούμε τους ανθρώπους και τις καταστάσεις που μας ταιριάζουν, ώστε να κινηθούμε κυρίως μέσα και κοντά τους. Δεν διαθέτω τα εκφραστικά μέσα, ούτε και το χρόνο (...) για να αναπτύξω αυτή τη σχέση αιτίου και δράσης. Πολλές φορές το καλούμε απλά χημεία με ανθρώπους, άλλες προσωπικό γούστο και αισθητικές επιλογές, συχνά (αν και δεν είναι στη μόδα τώρα) ταξικές επιλογές. Όπως και να έχει διαλέγουμε που και πως θα κινηθούμε με βάση συχνότατα υπόρρητες αναγκαιότητες και, κυρίως, συμφωνίες.

Η οπτική του Λάζλο Νέμες, έτσι όπως αυτή εκφράζεται στις δύο ταινίες μεγάλου μήκους που μας έχει παραδώσει, θα μπορούσε να είναι η δική μου με τεράστιο βαθμό ταύτισης. Με βάση και τα λίγα παραπάνω, δεν θα είμαι απόλυτα σίγουρος ποια ακριβώς θα μπορούσε να είναι αυτή η ταύτιση. Ξέρω μόνο πως υπάρχει στο μέγιστο βαθμό. Η προηγούμενη ταινία του, το ντεμπούτο του Ο Γιος Του Σαούλ (δες εδώ τι έγραφα τότε) ήταν ένα συγκλονιστικό αριστούργημα. Ο Νέμες ρίσκαρε να ασχοληθεί με ένα πολύ δύσκολο μεν, πολυφορεμένο δε θέμα και δημιούργησε την καλύτερη , μαζί με το Gravity του Αλφόνσο Κουαρόν, ταινία για τη δεύτερη δεκαετία του 21ου αιώνα.

Η βία είναι πανταχού παρούσα και στη Δύση Ηλίου. Άλλη μια έντονη παρουσία και στις δύο ταινίες του είναι αυτή της ιστορίας και του τρόπου που τα δεδομένα της επηρεάζουν, στην ουσία καθορίζουν, τις ζωές μας. Ο Νέμες μοιάζει να έχει βιωμένη μέσα του μια αίσθηση που φροντίζω συνεχώς να υπενθυμίζω στον εαυτό μου: είμαστε πάρα πολύ μικροί και ασήμαντοι. Έχοντας ως ικανό δείγμα τις δύο αυτές ταινίες, ο Νέμες είναι ήδη ένας σπουδαίος δημιουργός. Στο Δύση Ηλίου μας πείθει πως πιστεύει πολύ στον εαυτό του. Η κάμερα του ταυτίζεται με την πρωταγωνίστρια, την εξαιρετική Γιούλι Γιάκαμπ, σε βαθμό εξουθενωτικό και για το θεατή αλλά, υποθέτω, και για τους δημιουργούς. Δεν σταματά, όμως, εκεί. Η κάμερα του μοιάζει να μπαστακώνεται στην πρωταγωνίστρια, να γίνεται ένα με αυτήν, εξάρτημα του σώματος της. Ο Νέμες, μέσω των πλάνων του, συμπράττει με τη Γιάκομπ, παίζει και αυτός μαζί της. Όπως και στον Σαούλ, είναι από αυτές τις σινεφίλ στιγμές όπου το πάθος και η αυτενέργεια του σκηνοθέτη ξεπερνούν κατά πολύ αυτά που περιμένει ο θεατής. Και οι δύο ταινίες του Νέμες είναι προσωπικές εικονοποιήσεις μιας παθιασμένης έκφρασης, που σε οδηγούν, σε αναγκάζουν, να μην μπορείς να αμφισβητήσεις οποιαδήποτε επιλογή του σκηνοθέτη. Τολμώ να πω ότι η προσωπικότητα των δύο ταινιών του μου θυμίζει έντονα το προσωπικά καθηλωτικό όραμα του Σκορσέζε στο Οργισμένο Είδωλο. Βέβαια εκεί υπάρχει και η ερμηνεία του Ντε Νίρο η οποία λειτουργεί διασπαστικά στο τι κάνει ακριβώς ο σκηνοθέτης, αλλά αυτό είναι μια άλλη συζήτηση...

Μιλώντας για τη βία. Ο τρόπος ή μάλλον οι τρόποι που ο Νέμες την εικονογραφεί σε καθηλώνουν. Χρησιμοποιώντας εικόνα, ήχο και υπονοώντας πολλά που τα ακούς αλλά δεν τα βλέπεις, ο σινέ κόσμος του Νέμες είναι ταυτόχρονα βίαιος και κλειστοφοβικός. Η ιστορία, πανταχού παρούσα στο Δύση Ηλίου, αποτελεί μια απειλητική παρουσία που συνεχώς κάνει αισθητή την παρουσία της. Η Βουδαπέστη λίγο πριν τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο είναι μια μητρόπολη, ανταγωνίστρια της λαμπρής Βιέννης, έτοιμη να καεί. Αυτό, ίσως, αποτυπώνει η αρχή της ταινίας με τον πίνακα μιας πόλης που ζει δόξες, αλλά πρόκειται να παραδοθεί στις φλόγες του παράλογου Μεγάλου Πολέμου.

Όπως και στον Σαούλ, στη Δύση Ηλίου η πρωταγωνιστική φιγούρα προχωρά καθοδικά προς ένα δίπολο εσωτερικής ταυτοποίησης και ψαξίματος καθώς πλησιάζει προς την κόλαση. Μια κόλαση που τη θυμίζουν τα ίδια τα ιστορικά γεγονότα που συμβαίνουν ή πρόκειται να συμβούν. Καθώς η πλοκή προχωρά, η ιστορία της ταινίας αποκτά χαωτικά χαρακτηριστικά που μπερδεύουν και αποτελούν, ίσως, το μοναδικό μειονέκτημα της, Διαβάζοντας μια κριτική στο περιοδικό Σινεμά, πολύ εύστοχα γίνεται η αναλογία μεταξύ αυτής της εξέλιξης και του χαώδους φλυναφήματος στο οποίο καταλήγει το Μητέρα του Αρονόφσκι. Βέβαια, ο Νέμες δεν είναι Αρονόφσκι και το προσωπικό του όραμα δεν έχει ακόμη αλλοιωθεί από την ανάγκη να πει τα πάντα μέσα σε μια ταινία. Ευτυχώς για εμάς παραμένει συγκεντρωμένος στην προσωπική αφήγηση με τα τριγύρω από την πρωταγωνίστρια τεκταινόμενα να αποτελούν συχνά μια, σαν μυωπική, ασαφή ακόμη και μη ορατή κατάσταση.

Κάποιοι χαρακτηρίζουν την κάμερα του Δύση Ηλίου ως μια απλή επανάληψη του Σαούλ. Δεν συμφωνώ, τουλάχιστον δεν μπορούμε να το πούμε ακόμη. Βρίσκω εξαιρετικά ενδιαφέρον πως καθώς η ιστορία του Δύση Ηλίου προχωρά, η ταινία διαφοροποιεί τα χαρακτηριστικά της. Αποκτά έντονα στοιχεία ψυχολογικού θρίλερ, όπου ένα από τα βασικά ζητούμενα της πλοκής αμφισβητείται έντονα. Όπως και στον Σαούλ,  ο κεντρικός χαρακτήρας υφίσταται αλλαγές και έντονες πιέσεις. Απλά στη Δύση Ηλίου ο Νέμες αφήνει περισσότερο χώρο σε σεναριακά κλεισίματα του ματιού.

Ας μην είμαστε άδικοι όμως. Δεν είναι εύκολο να επαναληφθεί η ποιότητα του Σαούλ. Αυτή η ταινία αποτέλεσε μια μια ενωμένη γροθιά πολύ σφικτά ενωμένων μεταξύ τους δαχτύλων. Αυτή η γροθιά, όσο το Δύση Ηλίου εξελίσσεται, ανοίγει αφήνοντας τα δάχτυλα να δημιουργήσουν κάποιες νέες συνισταμένες. Πάντα με κοινό παρονομαστή την ανάγκη του σκηνοθέτη να παρουσιάσει το έντονα προσωπικό του όραμα χωρίς περιορισμούς.

Η τελευταία σκηνή της ταινίας φανερώνει (πέρα από το σχόλιο για τις μικρές ασημαντότητες όλων μας) μια έντονη απαισιοδοξία ή, ίσως, ένα σχόλιο για τις κάθε είδους μαζικές συνδηλώσεις των ζωών μας σε όλα τα πεδία. Η ιστορία αλέθει τις ανθρώπινες ζωές και εμείς είμαστε ανίσχυροι να την αντιμετωπίσουμε. Μένει η συνέχεια του 41 ετών σκηνοθέτη για να μας απαντήσει αν προτείνει κάτι ως αντίδραση στο παραπάνω ή αν λειτουργεί ως βαθύτατα απαισιόδοξος. Το Δύση Ηλίου είναι εξαιρετικά δυνατό για να το παραβλέψεις.

Πέμπτη 14 Μαρτίου 2019

Να ντύσουμε τους γυμνούς




Τώρα που πληκτρολογώ αυτές τις γραμμές, έχω εδώ δίπλα μου μια pocket τρομπέτα και τον πολύ πιο πρόσφατο έρωτα μου, ένα άλτο σαξόφωνο. Η σχέση μου μαζί τους ήταν και είναι πάντα ιδιωτική, ελάχιστες φορές (και ποτέ ως τώρα με το άλτο) μεταμορφώθηκε σε μια δημόσια εξωτερίκευση. Η γύμνια μιας, οποιουδήποτε τύπου, παράστασης μπροστά σε άλλους ανθρώπους μου μοιάζει τρομακτική. Δεν ενέχει καν την απόλαυση της ερωτικής γύμνιας μεταξύ των ανθρώπων, μια και όσοι βρίσκονται απέναντι σου μπορούν πολύ εύκολα να μετατραπούν σε άγρια θηρία, έτοιμα να σε κατασπαράξουν ή ακόμη και σε αυτοσχέδιους παπαράτσι έτοιμους να εστιάσουν στο ασήμαντο, στο κωτσομπολίστικο και όχι στο μείζον. Αυτός ο φόβος, το άγχος και το συνεπακόλουθο feeling sympathetic με τους ηθοποιούς του θεάτρου με κάνουν να μην αναμετρώμαι συχνά με το θεατρικό τέρας. Νομίζω.

Είμαι φαν του Λουίτζι Πιραντέλο. Απορώ σε σημείο θυμού με όσους και όσες τον θεωρούν ξεπερασμένο ή τουλάχιστον όχι μοντέρνο. Μέσα από έργα του όπως το Ένας, Κανένας Και Εκατό Χιλιάδες εξοικειώθηκα (και εντυπωσιάστηκα με το πολυεπίπεδο των χαρακτήρων) με τον έντονο συμβολισμό, στα έργα του, της πολλαπλότητας της ανθρώπινης φύσης. Η επίθεση στην πατριαρχία του Άνδρας Της Γυναίκας Του, αποτελεί μια σαφέστατα μοντέρνα οπτική των ανθρώπινων σχέσεων μεταξύ των δύο φύλλων. Η ειρωνεία και το παιχνίδι της (τόσο έντονα φανερή στα διηγήματα του, εκεί που ο μικρότερος χώρος έκφρασης τον "αναγκάζει" να απλώσει αυτά τα στοιχεία σαφώς πιο έντονα) αποτελούν πανταχού παρούσες συνιστώσες φανερώνοντας ένα παιχνίδισμα, ένα κλείσιμο του ματιού στη, συχνά σοβαροφανή, σοβαρή τέχνη. Θα μπορούσες να πεις, λοιπόν, πως βλέποντας το Να Ντύσουμε Τους Γυμνούς, ήμουν προετοιμασμένος ως ένα σημείο.

Η, κοντά στις δύο ώρες, παράσταση στο Θέατρο Τέχνης υπήρξε απολαυστικά ψυχαγωγική. Θεωρώ το θέατρο, ως θεατής πάντα, μια απαιτητική διαδικασία. Η κούραση από ένα κείμενο βαρετό ή μια χωρίς ρυθμό παράσταση μπορεί να μεταφερθεί σε εμένα και, ξαφνικά, να μην με χωρά η θέση μου ή ολόκληρο το σώμα μου να έχει πιαστεί. Όχι στο Να Ντύσουμε Τους Γυμνούς, ούτε κατά διάνοια. Θεωρώ πως η, ακολουθώντας το ύφος δραματικής μουσικής δωματίου, μουσική του Κορνήλιου Σελαμσή, βοηθά εντυπωσιακά τους ηθοποιούς και την ίδια την, καθόλου εύπεπτη, πλοκή. Σε κάποιες στιγμές, έπιασα τον εαυτό μου να νοιώθει πως υπήρξε έντονη διάδραση μεταξύ των στιγμών των ερμηνειών και της μουσικής. Αντιμετώπισα αρχικά με αρνητική διάθεση την εισβολή αρκετών ιταλικών λέξεων και φράσεων στους διαλόγους. Με ξένισε. Καθώς η παράσταση προχωρούσε τα ένοιωθα ενσωματωμένα στη ροή, να εντείνουν την πετυχημένη σκηνοθετική προσπάθεια ισορροπίας μεταξύ ενός ανάλαφρου χιούμορ και των πολύ σοβαρών συνδηλώσεων της ιστορίας.

Όντας θιασώτης της εσωτερικότητας σε κάθε είδους τέχνη, αντιμετωπίζω ένα ζήτημα με τη θεατρική γλώσσα των ερμηνειών. Μην έχοντας έναν (ή μία...) κινηματογραφικό σκηνοθέτη να μου υποδείξει/υπενθυμίσει που να εστιάσω, βρίσκομαι μετέωρος (πάντα ως θεατής) μεταξύ της αναγκαιότητας της σκηνής για ένταση, φωνή και ενέργεια και της δικής μου ανάγκης για την εσώτερη πνευματικότητα ανθρώπων και διαλόγων. Έχουν υπάρξει φορές που ένοιωσα την ανάγκη να πλησιάσω τη σκηνή και να ρωτήσω "θέλετε να πλησιάσουμε για να μη φωνάζετε";... Όχι εδώ όμως. Οι ερμηνείες, τα σκηνικά και η σκηνοθετική άποψη του Γιάννου Περλέγκα για την τοποθέτηση των ηθοποιών στο δύσκολο, για τα δικά μου μάτια τουλάχιστον, σκηνικό της Γεωργίας Μπούρα, τα έκαναν όλα πολύ πιο απλά.

Μέσα σε μια άρτια, απολαυστική παράσταση ξεχώρισα τις ερμηνείες της Μαρίας Πρωτόπαππα, της Έυης Σαουλίδου και του Θάνου Τοκάκη του οποίου η κινησιολογία και το κοστούμι μου θύμισε την τραγικότητα των φουτουριστών δανδήδων της εποχής του ίδιου του Πιραντέλο. Το α λα φελινικών χαρακτήρων υποδώρειο χιούμορ της Έυης Σαουλίδου με ενθουσίασε εξίσου, αποζητώντας, μάλλον, ακόμη μεγαλύτερες δόσεις από αυτές που απόλαυσα. Στη ουσία σε όλες τις ερμηνείες βρήκα σημεία αναφοράς και ενθουσιασμού εκτός από αυτή του Περλέγκα, τον οποίο κρίνω ως κάπως άκαμπτο στο ρόλο που μας παρουσιάζει. Ενθουσιάστηκα, όμως, τόσο με τη σκηνοθετική του άποψη (αν και τα σημαινόμενα της θεατρικής σκηνοθεσίας μου μοιάζουν βαθιά αχαρτογράφητα νερά) σε ολόκληρη τη διάρκεια της παράστασης που η ερμηνεία του δεν αποτελεί  ψεγάδι σε μια σπουδαία παράσταση.

Το κείμενο είναι πυκνό, βαρύ με πολλές οπτικές. Κάτι σαν τα έργα του αγαπημένου μου ψυχεδελικού (να τώρα που δεν είμαι καθόλου politically ορθόδοξος) Ιερώνυμου Μπος του οποίου το κεντρικό μέρος του πίνακα του Ο Κήπος Των Επίγειων Απολαύσεων κοσμεί, αλλά και διαμορφώνει αναμενόμενα, τον εξώστη του σκηνικού. Τα, θηριώδους δυναμικής, έργα του Μπος συμβολίζουν ένα ανάλογο (και μαγκιά του σκηνοθέτη που κάνει τη σύνδεση) με το πολυεπίπεδο των έργων του Πιραντέλο. Σκοτάδι και φως, ειρωνεία και δράμα, ωμότητα και αισιοδοξία, χιούμορ και απελπισία από ένα Ιταλό λογοτέχνη άξιο συνεχιστής της τεράστιας ιταλικής παράδοσης του Βοκάκιου και του Πετράρχη. Οι άνθρωποι (γιατί, τελικά, οι άνθρωποι διαμορφώνουν τα πάντα) που έφεραν εις πέρας το παραπάνω πολύπλοκο και συχνά δυσνόητα σχήμα, έκαναν σπουδαία δουλειά. Και εμείς περάσαμε όμορφα, όχι "καλά". Δεν το λες και λίγο.

Τετάρτη 13 Μαρτίου 2019

Αλλά εκεί έξω δεν υπάρχει ελευθερία



"Θα σας ελευθέρωνα, αν ήξερα πως. Αλλά εκεί έξω δεν υπάρχει ελευθερία. Όλα τα ζώα, τα φυτά, τα ορυκτά αλλά και άλλα είδη ανθρώπων, σπάνε και επανασυναρμολογούνται κάθε μέρα για να διαφυλάξουν μια μικρή ελίτ ανθρώπων που έχουν την πιο δυνατή φωνή όταν θεωρητικολογούν περί ελευθερίας, αλλά είναι οι λιγότερο ελεύθεροι απ' όλους. Δεν μπορώ ούτε καν να σας δώσω την ελπίδα ότι κάποτε θα είναι διαφορετικά - ότι Εκείνοι θα βγουν έξω και θα ξεχάσουν το θάνατο και θα χάσουν τον πολυσύνθετο τρόμο της τεχνολογίας Τους, και θα σταματήσουν να χρησιμοποιούν ανελέητα όλες τις άλλες μορφές ζωής για να συγκρατήσουν αυτό που κατατρύχει τους ανθρώπους μέσα σε ανεκτά όρια"

Τόμας Πύνσον, Το Ουράνιο Τόξο Της Βαρύτητας (σ. 310)